Kat eet rauw vlees als natuurlijk kattenvoer

Waarom natuurlijk kattenvoer uit rauw vlees bestaat

Is onze kat echt een verplichte vleeseter of is dat een tikkeltje overdreven?

Om meteen met de deur in huis te vallen: ‘Ja, onze kat is een verplichte vleeseter (obligate carnivoor)'. Wanneer je dit zegt is daar niets overdreven aan. Een kat gedijt het beste op vlees en dierlijk weefsel. Dit komt doordat een kat zowel van buiten als van binnen helemaal is gebouwd om op prooien te jagen en deze vervolgens op te eten. De kat is niet alleen een geboren jager met een hoog natuurlijk jachtinstinct, haar lichaamsprocessen zijn ook nog eens zo ontworpen dat zij het beste haar essentiële voedingsstoffen uit vlees en dierlijk weefsel haalt.

In dit blog lees je waardoor onze kat als diersoort een echte jager is, wat het natuurlijke dieet van de kat is, waarom rauw vlees in het menu van de kat essentieel is en welke essentiële voedingstoffen een kat het beste uit vlees haalt (en dus niet uit planten). Na het lezen van dit blog snap jij waarom onze kat nog steeds een verplichte vleeseter is en geen planteneter of zelfs vegetariër.

Wat is een verplichte vleeseter (obligate carnivoor)?

De moeilijke en makkelijke uitleg van het begrip obligate carnivoor

Even een uitleg van het begrip verplichte vleeseter. Onze huiskat wordt gezien als een verplichte vleeseter (in vaktermen ook wel een obligate carnivoor genoemd). Maar wat is een carnivoor nu eigenlijk?

Toch eerst even de officiële uitleg van het begrip carnivoor in moeilijke woorden (laat je niet afleiden hierdoor en lees vooral de simpelere uitleg hieronder): 'Een carnivoor is een organisme (in dit geval onze kat dus) dat vlees en dierlijk weefsel als hoofdzakelijke voedingsbron heeft.'

In simpelere woorden gezegd: ‘Een carnivoor is een dier dat vlees en alle bijhorende dierlijke producten als het grootste gedeelte van de voeding heeft’.

Een kat eet het beste rauw vlees als natuurlijke voeding

Denk hierbij aan vlees in de breedste zin van het woord: spiervlees, organen, vetten, botten, huid en vacht of veren. Maar zeker ook het bijhorende lichaamsvocht en bloed. Een kat laat weinig over van de kleine prooidieren die ze vangen. Onze huiskatten zijn van nature echte vleeseters.

Kat als obligate carnivoor is gebouwd om te jagen

De huiskat als roofdier

Onze kat is gebouwd om te jagen

De bouw, het verteringsstelsel (!) en de instincten zijn nog precies hetzelfde als bij de wilde voorvader, de Noord-Afrikaanse Wilde kat. Onze huiskat leeft dan misschien veel meer binnenshuis dan zijn wilde voorouders deden, maar het natuurlijk jachtinstinct is nog zeer sterk aanwezig (vandaar dat jouw kat zo sterk reageert op het vogeltje dat op de schutting zit). Onder die schattige pluizige uitstraling zit nog steeds een kleine jager verstopt.

Het lichaam van onze huiskat is dan ook helemaal gebouwd om te kunnen jagen:

1. Ogen van de kat

Kattenogen zijn gemaakt om in het donker goed te kunnen zien. Bij het minste of geringste licht kunnen zij in het donker waarnemen wat er gebeurt. Verder reageert een kat heel makkelijk op die vogel die opvliegt van het dak. De kattenogen zijn zo ingesteld dat ze vooral zijn gericht op ver zien en ze de minste of geringste beweging heel snel opmerken. Daarentegen ziet een kat vlak voor hun neus (tot ongeveer 30-50 centimeter) juist heel slecht. (En…dit is dan ook precies de reden dat jouw kat het snoepje dat jij recht voor de neus van jouw kat neerlegt dus gewoon niet ziet). Het is in de natuur voor een kat niet essentieel om dichtbij goed te kunnen zien, juist de focus op beweging en zien wat er ver voor hen gebeurt maakt essentieel onderdeel uit van hun jachtvermogen en het detecteren van prooidieren.

2. Oren van de kat

Ondanks dat wij altijd vinden dat de kattenoren niet werken (katten zijn graag Oost-Indisch doof wanneer ze daar zin in hebben), zijn de oren van onze katten juist veel beter dan die van ons en ook nog eens zeer ingenieus ontworpen. De kat kan het gepiep van een muis en het geritsel van gras goed horen én detecteren. Katten kunnen de plaats van deze muis bepalen doordat de hersenen het geluid dat via linkeroor komt vergelijkt met het geluid dat via het rechteroor komt. Met andere woorden: het geluid dat bij een kattenoor binnenkomt verschilt tussen links en rechts. Daarbij kunnen katten hun oren onafhankelijk van elkaar bewegen om nog beter te detecteren waar het geluid vandaan komt.

3. Tastharen

Katten hebben hele gevoelige haren op hun lichaam. De meest zichtbare en bekendste zijn natuurlijk de haren die wij snorharen noemen. Maar ook snorharen zijn tastharen. Deze tastharen zijn zo gevoelig dat ze beweging en luchtverplaatsingen kunnen waarnemen. Snorharen vertellen de kat waar deze luchtstroming vandaan komt, hoe snel deze zich verplaatst en waar het heen gaat. Zo kan een kat een prooi die ze voor haar neus heeft nog heel goed volgen ondanks het zeer slechte zicht van dichtbij.

4. Sterke klauwen

Oké jij ziet de klauwen van jouw kat als schattige zachte poefjes, maar in werkelijkheid zijn dit gewoon hele sterke dodelijke wapens met daarin een aantal zeer scherpe messen. Een kat trekt de nagels in om niet hoorbaar te zijn tijdens het besluipen van zijn prooi (en precies daarom hoor jij jouw kat ook niet altijd aankomen en staat ze 'ineens' achter je). De poten van onze kat zijn zeer sterk om de weerstand die de prooi biedt zo snel mogelijk te niet te doen. De nagels worden gebruikt om de prooi stevig vast te zetten zodat deze niet meer wil bewegen. Zo kan de kat met zijn klauwen de prooi zo te positioneren dat één beet voldoende is om deze dodelijk te verwonden (wat dat betreft dus geen lijdensweg voor de gevangen prooi).

5. Het gebit van de kat

De hoektanden zijn ontworpen om een prooi stevig vast te pakken en met één goede beet te doden. In de onderkaak zit een ruimte tussen de hoektanden en kiezen zodat de kat de beet kan versterken en de prooi stevig kan beetpakken. De snijtanden worden gebruikt om vlees in stukjes te snijden en vleesresten van botten te schrapen (voor zover onze huiskat een prooi niet met huid en haar verslindt). De kiezen worden voornamelijk gebruikt om vlees vast te pakken en te scheuren zodat deze stukken vlees zo snel mogelijk doorgeslikt kunnen worden. Een kat gebruikt van nature de kiezen dus niet om intensief het voedsel te kauwen.

Katten hebben dan ook geen platte kiezen en kunnen hun kaken niet zijwaarts bewegen en hierdoor is het voor de kat erg moeilijk om plantaardig voedsel te vermalen.

(Heb jij ooit geprobeerd om iets uit de bek van jouw kat te pakken wat hij niet mocht hebben? Dan heb je gemerkt dat niet alleen de poten van de kat heel sterk zijn, maar de beet van de kat ook zo sterk is dat ook jij moeite moet doen om de kaken van elkaar te krijgen).

6. Smaakpapillen

Katten hebben maar zeer weinig smaakpapillen (± 470 ten opzichte van de 1700 die een hond heeft). Een kat proeft geen zoet omdat zij het T1R2-gen mist om dit daadwerkelijk te proeven, maar heeft juist meer smaakpapillen die de smaak umami (vleessmaak of hartig) te kunnen proeven. Door de wel aanwezige smaakpapillen voor umani worden de aminozuren uit dierlijk eiwit juist heel goed herkent. Wel zo handig voor een echte vleeseter. Hoe minder hoogwaardige umani aminozuren er in de voeding zitten, hoe slechter de voeding wordt gegeten.

7. Reukvermogen

De neus is voor de kat een zeer belangrijk zintuig. Katten lokaliseren prooien mede vanwege de geuren die deze prooien uitscheiden. Als je heel goed oplet, dan zie je dat katten ruiken aan hun eten voordat ze het opeten. Geur van het eten is ontzettend belangrijk voor een kat, ruikt het eten niet goed naar de zin van de kat, dan zal ze het gerust laten liggen… en jij kunt weer wat weggooien….

8. Lenigheid en behendigheid

Katten staan ook bekend om hun lenigheid en behendigheid. De flexibele ruggengraat en sterke spieren stellen katten in staat om snelle en scherpe bewegingen te maken tijdens de jacht. Katten kunnen zich met grote precisie en geruisloos bewegen (vandaar dat jij jouw kat niet altijd hoort aankomen) en reageren snel op de bewegingen van hun prooi. Dit maakt de kat als diersoort bijzonder goed in het vangen van kleine, snelle prooidieren.

Het natuurlijke dieet van de kat

Wat eet een kat in de natuur?

Wat zijn dan die kleine snelle prooidieren. In de natuur eet een kat eigenlijk alleen maar vlees en dierlijk weefsel. Het dieet van een kat in de natuur als échte carnivoor bestaat alleen maar uit prooidieren die kleiner zijn dan de kat zelf. Denk hierbij aan:

  • Muizen en ratten,
  • Kleine knaagdieren (eekhoorntjes en konijntjes),
  • Amfibieën en indien in het land voorkomend ook salamanders,
  • Vliegende insecten,
  • Kleinere vogelsoorten (hoewel een kat ook prima een dikke duif kan vangen trouwens, vraag maar aan onze kat Beertje).

Vogels behoren absoluut tot het natuurlijke dieet van onze huiskat, maar muizen, ratten en knaagdieren staan boven het vangen van een vogel als natuurlijke voeding. Dit heeft te maken met de natuurlijke leefomgeving van de kat en de samenstelling van een muis an sich. Een muis bevat namelijk super veel Taurine en Taurine is een essentieel aminozuur voor katten.

Natuurlijk kattenvoer: Vis hoort niet in het originele dieet van de kat

Vis is door de mens toegevoegd aan het dieet van de kat

Heb jij in bovenstaand rijtje vis gemist? Dan klopt dat, want vis behoort NIET tot het natuurlijke dieet van onze huiskatten. Doordat veel katten verzot zijn op vis (en vooral tonijn) zou je denken dat het een natuurlijke voedingsbron voor katten is, maar dat is niet het geval. De voorouder van jouw huiskat leefde namelijk in de woestijn en in de woestijn is weinig water en daarmee geen vis te vinden.

Vis is door de mens aan het menu van onze huiskat toegevoegd net na De Tweede Wereld Oorlog. Op dat moment was vlees veel duurder dan vis en werd er door kostenoverwegingen vis aan katten gegeven in plaats van een veel duurder stukje vlees.

Een compleet menu voor jouw kat hoeft dus niet persé vis te bevatten wanneer jouw kat hier zijn neus voor ophaalt.

Mijn kat eet alleen vis
Maar verder is mijn kat niet kieskeurig hoor

Aan de andere kant mag het menu van jouw kat ook zeker niet alleen maar uit vis bestaan. Vis en vlees zijn niet uit dezelfde stoffen opgebouwd en een kat haalt daardoor niet voldoende voedingsstoffen uit een dieet dat hoofdzakelijk uit vis bestaat. Een visje af en toe is helemaal prima voor een kat en kan echt een waardevolle toevoeging zijn aan het menu van jouw kat, maar het behoort absoluut niet tot het originele en daarmee niet tot het basisdieet van onze huiskat.

Kat als obligate carnivoor eet een visje

Waardoor is rauw vlees in het menu van onze huiskat dan zo belangrijk?

Een kat is gebouwd om vlees te eten en te verteren

Oké, de kat is een geboren jager en eet in de natuur dan eigenlijk alleen maar vlees en bijhorend dierlijk weefsel (en dus geen vis). Hoe belangrijk is het nog voor onze huiskatten om vlees te eten? Ze zijn tenslotte niet meer afhankelijk van zelf gevangen prooien.

Het lichaam van de kat is niet alleen gebouwd om te jagen, het gehele spijsverteringsstelsel van de kat is gebouwd om vlees en dierlijk weefsel goed te verteren. Ondanks dat onze huiskat zich (tot op zeker hoogte) heeft aangepast aan het leven in een huiselijke omgeving (puur omdat het voordelen heeft voor de kat overigens, wij zijn niet voor niets het personeel), is het lichaam van onze kat nog steeds hetzelfde gebouwd als bij hun verre voorouders.

Alle katachtigen inclusief onze huiskat hebben een relatief kort spijsverteringsstel. Het korte spijsverteringsstelsel van onze kat is ontworpen om vlees te verteren en alle essentiële voedingsstoffen uit vlees en dierlijke ingrediënten te halen. Diersoorten die planten eten hebben een langer verteringsstelsel omdat planten gewoon veel langer de tijd nodig hebben om te verteren.

Met andere woorden betekent dit dus gewoon dat ook onze huiskat nog steeds een vleeseter is ondanks dat hij bij jou thuis kant en klaar voer in zijn bakje krijgt.

Essentiële voedingsstoffen die katten uit rauw vlees halen

Omdat een kat deze niet zelf aan kan maken of in staat is deze uit plantaardige producten te halen

Waarom moet een kat nou persé deze voedingsstoffen uit vlees halen? Hiervoor zijn 4 redenen te noemen:

  • Een aantal van deze voedingsstoffen zitten alleen in vlees en komen niet voor in plantaardige producten (denk hierbij aan niachine).
  • Onze kat gebruikt dierlijke eiwitten als primaire brandstofbron en zijn daardoor essentieel om in hoge mate binnen te krijgen.
  • Een kat mist enzymen in de spijsvertering waardoor zij uit plantaardige voeding dezelfde stoffen niet kan gebruiken, maar uit de dierlijke varianten juist wel deze essentiële voedingsstoffen kan gebruiken. Een goed voorbeeld is Vitamine A van plantaardige oorsprong ten opzichte van Vitamine A van dierlijke oorsprong (leg ik hieronder verder uit).
  • Onze huiskat kan essentiële voedingsstoffen niet zelf aanmaken die noodzakelijk zijn voor haar gezondheid waardoor zij deze stoffen persé uit de voeding moet halen. Denk hierbij aan taurine.

Een kat is compleet afhankelijk van vlees en dierlijk weefsel als hoofdmaaltijd omdat zij juist hieruit hun essentiële voedingsstoffen halen. Deze voedingsstoffen noemen we essentieel omdat specifiek deze voedingsstoffen ervoor zorgen dat een kat gezond blijft en zich zo lang mogelijk fit blijft voelen.

Deze factoren maken een kat compleet afhankelijk van essentiële voedingsstoffen uit vlees en dierlijk weefsel. Onze huiskat is hierdoor niet alleen gewoon een vleeseter, maar zelfs een verplichte vleeseter (obligate carnivoor).

Kat eet rauw vlees als natuurlijke voeding

Welke essentiële voedingsstoffen haalt een kat uit natuurlijke voeding?

En dus niet uit plantaardige producten

Er zijn dus een aantal voedingsstoffen die een kat alleen uit het dierlijke producten kan halen, ik heb er zojuist al een paar genoemd, maar hier volgen een aantal essentiële voedingstoffen voor katten met korte uitleg:

  • Niacine: Het aminozuur niacine is belangrijk voor de werking van de hersenen en het zenuwstelsel. Een kat kan zelf geen Niacine aanmaken en kan dit ook niet uit plantaardige producten halen.
  • Taurine: Taurine is belangrijk voor o.a. de werking van het hart, het nachtzicht en het reguleren van hormonen (ook na castratie of sterilisatie). Een kat heeft een hele hoge behoefte aan het aminozuur Taurine omdat zij dit zelf niet kan aanmaken. Hierdoor is de kat volledig afhankelijk van de Taurine die in de voeding zit. Taurine komt alleen voor in dierlijke producten.
  • Dierlijke eiwitten: Voor katten zijn dierlijke eiwitten essentieel omdat dit dé primaire energiebron is van de kat. Een kat kan namelijk geen energie halen uit plantaardige producten (lees uit koolhydraten zoals honden en mensen dit doen). Doordat dit energieproces daarbij ook nog eens altijd in werking is, is de behoefte aan dierlijke eiwitten in de voeding van de kat super hoog.
  • Vitamine A: Voldoende vitamine A in de voeding zorgt voor goed zicht, gezonde huid en vacht en is essentieel in de groeifase van kittens. Vitamine A is zowel in plantaardige als dierlijke vorm beschikbaar. Maar helaas, met de plantaardige vorm van Vitamine A kan een kat helemaal niets. De kat mist een enzym in de spijsvertering waardoor zij vitamine A niet uit plantaardige producten kan halen, maar alleen uit dierlijke producten. Worteltjes en pompoen in de maaltijd stoppen heeft daardoor voor specifiek Vitamine A geen toegevoegde waarde.
  • Arginine: Arginine kunnen katten niet zelf aanmaken, maar ook niet voldoende opslaan in het lichaam als reserveopslag. Arginine is een aminozuur die belangrijk is om ammoniak af te kunnen voeren uit het lichaam. Gebeurt dit niet, dan kan er al heel snel ammoniak-vergiftiging optreden bij katten.
  • Vocht: Vocht is ook voor katten zeer belangrijk om goed gehydrateerd te blijven. Alleen zijn onze katten gewoon zeer slechte drinkers. Dit komt doordat katten van nature hun vocht uit hun eten halen (een prooidier bestaat tenslotte voor een groot deel uit vocht). Een kat moet dus een hoge mate van vocht in de voeding krijgen om niet uit te drogen.
  • Arachidonzuur: Dierlijke vetten zijn belangrijk voor katten omdat hier het vetzuur arachidonzuur in zit. Arachidonzuur kunnen katten niet zelf aanmaken en zit niet in plantaardige vetten, maar dit is wel belangrijk voor een gezonde huid en vacht en als ondersteuning van het immuunsysteem. Krijgt een kat te weinig arachidonzuur binnen, dan ontstaan er een slechtere wondgenezing en heftigere ontstekingsreacties.

Vegetarisch dieet voor een kat

Kan een kat zonder vlees?

Er zijn voedingsstoffen, neem nou eiwitten of vetten, die zowel in dierlijke als in plantaardige vorm voorkomen. Een kat kan deze voedingsstoffen van dierlijke oorsprong heel goed verteren en daar de noodzakelijke vitaminen en mineralen uit halen om gezond te blijven. Maar een kat dit veel slechter (tot eigenlijk gewoon niet) bij voedingsstoffen die van plantaardige oorsprong zijn.

Dit betekent dan ook dat een vegetarisch dieet totaal niet geschikt is voor jouw kat als vleeseter: jouw kat haalt daar niet voldoende of de juiste voedingsstoffen uit.

Wanneer een kat niet de juiste voedingsstoffen binnenkrijgt gaan er (op langere termijn) ziekten ontstaan. In de natuur eet een kat maar een klein beetje plantaardige stoffen (hooguit 4% van de voeding is plantaardig) en het grootste gedeelte hiervan komen uit de maag van prooidieren.

Het andere gedeelte is het gras dat katten eten om het spijsverteringsstelsel schoon te maken wanneer er voedselresten of een haarbal dwarszit. Een kat eet vlees, vacht, huid, veren en organen als hoofdzakelijk deel van zijn natuurlijke menu. Dit dierlijke aandeel is maar liefst 96-98% van de totale voeding. Een kat kan dus gewoon niet gezond blijven op een vegetarisch dieet.

(Rauw) vlees is essentieel voor de gezondheid van jouw kat

Een kat is een verplichte vleeseter (obligate carnivoor) en daar is niets aan overdreven

In dit blog heb je gelezen dat onze huiskat een geboren jager is en dat zij daar ook helemaal voor is gebouwd. Al eeuwenlang blijft een kat gezond op een natuurlijk dieet van vlees en dierlijke producten.

Het spijsverteringsstelsel van de kat is kort en helemaal aangepast op het halen van essentiële voedingsstoffen uit vlees. Niet alleen stoffen die een kat zelf niet kan aanmaken of in voldoende mate kan opslaan haalt een kat uit vlees, maar voor haar energievoorziening is een kat compleet afhankelijk van dierlijke eiwitten. Daarbij kan een kat een aantal plantaardige voedingsstoffen gewoon niet gebruiken terwijl ze dit met de dierlijke varianten wel kan.

Onze katten hebben zich aangepast aan het leven in huis omdat het voordelen heeft voor onze kat, maar de bouw van jouw huiskamertijger is nog precies hetzelfde als haar voorouder die overleefde in de woestijn. Vis hoort dan ook niet in het natuurlijk dieet van de kat thuis, maar kan met mate zeker een toegevoegde waarde hebben in het menu van jouw kat.

Daardoor is het onmogelijk om jouw kat als obligate carnivoor (verplichte vleeseter) op een vegetarisch dieet te zetten, wil jouw kat gezond blijven.

Onze huiskat is een verplichte vleeseter en daar is niets aan overdreven

Kat eet een muis als natuurlijke voeding

Vers vlees voor katten

Een gezonde basis voor onze huiskat

Op basis van het natuurlijke dieet van de kat is er een stroming katteneigenaren die hun kat het liefste BARF (= een vers vlees menu) geven. BARF kan worden vertaald als Biologically Appropriate Raw Food. Dit verwijst naar een dieet dat is gebaseerd op rauw voer dat het beste past bij de kat. (vertaling van Biologically Appropriate = letterlijk biologisch geschikt is voor).

Meer over BARF specifiek voor katten lees je in mijn blog 'Wat is BARF voor katten'.

Geschreven door

Kattenexpert en katten diëtiste bij Kattenpraktijk De Vrolijke Huiskat Breda

Itske Oirbans – Kattenexpert en kattendiëtiste bij Kattenpraktijk De Vrolijke Huiskat

Itske Oirbans is als kattengedragsdeskundige, kattendiëtist én Bach bloesemspecialist voor katten oprecht een kattenexpert te noemen. In haar kattenpraktijk De Vrolijke Huiskat is haar aanpak dan ook holistisch en helemaal afgestemd op wat een kat écht nodig heeft voor een gezond en vrolijk leven.

In haar blogs neemt Itske je mee in de wereld van de kat. Ze schrijft over het oerwoud dat kattenvoer heet (waarin jij verdwaald bent), het mysterieuze gedrag van katten (dat heel logisch wordt wanneer je een kat beter begrijpt) en over emoties en stress (die vaak ongezien blijven, maar grote invloed hebben op het welzijn van een kat). Haar blogs laten jou kijken door de ogen van de kat, want pas als we begrijpen wat een kat écht nodig heeft, kunnen we haar ook écht helpen.

Katten zijn haar passie zowel in haar bedrijf De Vrolijke Huiskat als in het dagelijkse leven: je kunt gewoon niet om de katten heen….

Heb je na het lezen van dit blog vragen of wil je meteen aan de slag met jouw kat? Neem gerust contact met mij op.

Kattenpraktijk De Vrolijke Huiskat

Kattengedragsdeskundige
Voedingsadviseur voor katten
Bach bloesem consulent voor katten

Logo – oranje-witte kat van De Vrolijke Huiskat, gebruikt als afsluitend element van pagina

Voor een stressvrije en katvriendelijke omgeving waar jouw kat écht kat kan zijn

Geplaatst in Kattenvoer, Weetjes over katten en getagd met , , , , , .